Hulp voor de gebruikers van het nieuwe internet

Het web is in verandering. Nieuwe generaties internetapplicaties zijn in opmars waarbij de inhoud en structuur wordt gevormd door de samenwerking van de gebruikers. De rol van de gebruiker verandert van afnemer of publicist naar participant.. Deze nieuwe rol kan lastig zijn, doordat de vaste structuur is vervangen door een veranderde structuur op basis van bijdrage van andere gebruikers. Om de gebruikers te leren omgaan met hun nieuwe rol en het nieuwe systeem heeft HKU-student Maarten Janssen een webapplicatie ontwikkeld. Door vooral de visuele weergave van het systeem én het gedrag probeert de applicatie de begrijpbaarheid te vergroten.

Onder de noemer Web 2.0 doemen steeds meer websites op. Populaire sites als Wikipedia, Del.icio.us en Flickr.com steunen op de bijdrage van de gebruikers. Bij Wikipedia werken mensen samen aan de inhoud van een online encyclopedie. Bij Flickr.com en del.icio.us leidt de samenwerking tot de ordening van de toegevoegde data. De categorisering wordt niet bepaalt door de ontwikkelaar van de site, maar door de aangebrachte metadata van de gebruikers.

Deze manier van data ordenen heet folksonomy, een samentrekking van folk(volk) en taxonomie(ordening). Een voordeel van de folksonomy boven de traditionele taxonomie is dat niet één autoriteit de categorisering vooraf bepaalt, maar dat er een door de gebruikers gegenereerde dynamische categorisering is.

Het systeem heeft ook nadelen. Het is nieuw en biedt weinig houvast. Door het verdwijnen van de vaste categorisering is de overzichtelijkheid verdwenen. Elk dataobject kan in relatie staan met een ander object. De hiërarchische boomstructuur is veranderd in een berg met bladeren.

Doordat het overzicht is verdwenen is het moeilijk voor gebruikers om het systeem te begrijpen. De gebruiker heeft echter een actieve rol in een folksonomy, dus is kennis van het systeem noodzakelijk. De applicatie is dan ook ontwikkeld met in het achterhoofd de gedachte van Illich's convival tool: “a tool that works with the people, instead of the tool works for them”

De applicatie maakt gebruik van de inhoud van del.icio.us. De tekstuele interface wordt o.a. vervangen door visualisaties van ordeningsprocessen en animaties van gebruikersgedrag. Om deze wijze ontstaat een interactieve gebruikaanwijzing voor een werkend systeem.